Ακμή

Τι είναι η Ακμή

Η ακμή (acne vulgaris) είναι η πιο συχνή δερματική πάθηση παγκοσμίως, που χαρακτηρίζεται από την παρουσία φεγεσώρων (μαύρα και λευκά στίγματα), βλατίδες, φλύκταινες, και σε σοβαρές μορφές κύστεις και οζίδια.

Αν και συνδέεται συχνά με την εφηβεία, η ακμή μπορεί να εμφανιστεί σε κάθε ηλικία. Η ακμή ενηλίκων — ιδίως σε γυναίκες — αποτελεί αυξανόμενο πρόβλημα με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που απαιτούν διαφορετική θεραπευτική προσέγγιση.

Αιτίες

Η ακμή αναπτύσσεται μέσω τεσσάρων βασικών μηχανισμών:

• Αυξημένη σμηγματόρροια: Υπερπαραγωγή σμήγματος λόγω ορμονικής διέγερσης (ανδρογόνα)
• Κερατινοποίηση θυλακίου: Απόφραξη του πόρου από νεκρά κερατινοκύτταρα
• Βακτηριακός αποικισμός: Πολλαπλασιασμός του Corynebacterium acnes
• Φλεγμονή: Ανοσολογική απάντηση που οδηγεί σε ερυθρότητα και πόνο

Επιβαρυντικοί παράγοντες περιλαμβάνουν το στρες, ορμονικές μεταβολές (εμμηνορρυσία, εγκυμοσύνη, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών), φάρμακα (κορτικοστεροειδή, λίθιο), και ακατάλληλα καλλυντικά.

Μορφές Ακμής

• Φαγεσωρική ακμή: Ανοιχτοί και κλειστοί φαγέσωρες (στίγματα) χωρίς φλεγμονή
• Φλεγμονώδης ακμή: Βλατίδες και φλύκταινες με ερυθρότητα
• Βλατιδοφλυκταινώδης ακμή: Βλατίδες κκαι φλύκταινες προσώπου
• Κυστική/Οζώδης ακμή: Βαθιές, επώδυνες βλάβες, κύστεις και οζίδια με ουλές
• Προκλητή ακμή: Προκλητές βλάβες ακμής στο πρόσωπο κυρίως σε γυναίκες

Διάγνωση

Η διάγνωση της ακμής είναι κατά κανόνα κλινική. Ο δερματολόγος αξιολογεί τον τύπο, τη σοβαρότητα και την κατανομή των βλαβών. Σε περιπτώσεις ακμής ενηλίκων γυναικών, μπορεί να ζητηθεί ορμονολογικός έλεγχος για αποκλεισμό υπερανδρογοναιμίας.

Θεραπεία

Η θεραπευτική προσέγγιση εξαρτάται από τη μορφή και τη σοβαρότητα:

Τοπικές θεραπείες

• Ρετινοειδή (τρετινοΐνη, αδαπαλένη) — βάση θεραπείας για αποσυμφόρηση πόρων
• Υπεροξείδιο του βενζοϋλίου — αντιμικροβιακή δράση
• Τοπικά αντιβιοτικά (κλινδαμυκίνη) — πάντα σε συνδυασμό

Συστηματικές θεραπείες

• Peros αντιβιοτικά (δοξυκυκλίνη, μινοκυκλίνη) για μέτρια-σοβαρή φλεγμονώδη ακμή
• Ορμονική θεραπεία (αντιανδρογόνα, αντισυλληπτικά) σε γυναίκες
• Ισοτρετινοΐνη — η πιο αποτελεσματική θεραπεία για σοβαρή/ανθεκτική ακμή

Θεραπείες ιατρείου

Χημικά peeling, Dermapen και laser μπορούν να βελτιώσουν τις ουλές ακμής και την υφή του δέρματος.